Hàng đá Carnac: vì sao người Neolithic dựng hàng nghìn menhir?

Quanh Carnac ở Brittany, tây bắc Pháp, hàng nghìn phiến đá đứng tạo thành những dãy kéo dài qua nhiều khu như Ménec, Kermario và Kerlescan. Chúng được dựng trong thời đồ đá mới, phần lớn v ..
  • 06/08/2026
  • 99

Cánh đồng Chum ở Lào: hơn 2.100 chum đá dùng để làm gì?

Trên cao nguyên Xieng Khouang ở Lào, hàng nghìn chum đá lớn nằm thành cụm giữa đồi cỏ. UNESCO ghi nhận hơn 2.100 chum dạng ống thuộc một cảnh quan cự thạch thời đồ sắt. Chúng không phải đồ ..
  • 07/08/2026
  • 101

Những quả cầu đá Diquís: kỹ thuật chế tác và công năng còn bỏ ngỏ

Ở vùng châu thổ Diquís phía nam Costa Rica, các cộng đồng tiền Colombo đã tạo hàng trăm quả cầu đá, từ cỡ nhỏ đến đường kính hơn hai mét. Chúng thường bị mô tả là “tròn hoàn hảo” và không ..
  • 09/08/2026
  • 101

Khối 12 mặt La Mã: hơn 100 hiện vật nhưng không một dòng hướng dẫn

Hơn một trăm vật bằng hợp kim đồng hình mười hai mặt đã được tìm thấy ở phần tây bắc đế quốc La Mã. Mỗi mặt ngũ giác có một lỗ, các đỉnh mang núm tròn, nhưng kích thước lỗ và toàn vật khôn ..
  • 11/08/2026
  • 103

Tượng moai đã “đi bộ” như thế nào trên đảo Rapa Nui?

Người Rapa Nui kể rằng moai “đi” từ nơi khai thác đến các bệ đá. Cách nói từng bị xem là truyền thuyết, nhưng thử nghiệm hiện đại cho thấy một tượng có hình dáng phù hợp có thể được lắc lu ..
  • 12/08/2026
  • 102

Stonehenge: người thời đồ đá vận chuyển và dựng những khối đá ra sao?

Stonehenge không được dựng trong một lần. Cảnh quan nghi lễ trên đồng Salisbury phát triển qua nhiều giai đoạn từ khoảng 3000 đến 1600 trước Công nguyên, với hào tròn, hố chôn cất, đá xanh ..
  • 13/08/2026
  • 102

Đường Nazca: ai tạo nên và chúng được dùng để làm gì?

Trên vùng đất khô giữa Nazca và Palpa ở Peru, con người cổ đại đã tạo hàng trăm hình động vật, thực vật, đường thẳng và hình thang khổng lồ. Chúng không được “phát hiện” lần đầu từ máy bay ..
  • 14/08/2026
  • 103

Cơ cấu Antikythera: chiếc máy tính thiên văn 2.000 năm tuổi hoạt động thế nào?

Một khối đồng ăn mòn được vớt từ xác tàu gần đảo Antikythera năm 1901 đã làm thay đổi cách nhìn về kỹ thuật Hy Lạp cổ đại. Bên trong là hàng chục bánh răng ăn khớp, các thang chia và chữ h ..
  • 15/08/2026
  • 102

MH370: dữ liệu vệ tinh, mảnh vỡ và cuộc tìm kiếm năm 2026

MH370 không biến mất khỏi mọi hệ thống trong một khoảnh khắc. Sau khi mất liên lạc kiểm soát không lưu ngày 8/3/2014, radar quân sự và các lần “bắt tay” tự động với vệ tinh cho thấy Boeing ..
  • 16/08/2026
  • 102

SS Waratah: 211 người mất tích ngoài khơi Nam Phi năm 1909

Tối 26/7/1909, SS Waratah rời Durban đi Cape Town với 211 hành khách và thủy thủ. Sáng hôm sau, tàu Clan MacIntyre trao đổi tín hiệu với Waratah gần cửa sông Mbashe. Đó là lần nhìn thấy đư ..
  • 17/08/2026
  • 100

MV Joyita: con tàu không thể chìm và 25 người không bao giờ trở lại

Ngày 3/10/1955, MV Joyita rời Apia, Samoa tới Tokelau trong hành trình dự kiến hai ngày. Trên tàu có 25 người. Hơn một tháng sau, Joyita được phát hiện trôi phía bắc Fiji, nghiêng nặng như ..
  • 18/08/2026
  • 100

Đèo Dyatlov: tuyết lở dạng tấm giải thích được bao nhiêu?

Đêm 1 rạng 2/2/1959, chín người đi bộ đường dài rời lều trên sườn Kholat Syakhl trong giá rét. Lều bị cắt từ bên trong; thi thể được tìm thành nhiều nhóm từ rìa rừng tới khe tuyết. Khoa họ ..
  • 19/08/2026
  • 99

Hải đăng Flannan Isles: ba người gác đèn biến mất trong bão

Ngày 26/12/1900, tàu tiếp tế Hesperus tới Eilean Mòr thuộc quần đảo Flannan. Không ai đáp pháo hiệu, cờ không treo và người thay ca Joseph Moore bước vào một hải đăng trống. Ba người gác đ ..
  • 20/08/2026
  • 98

Flight 19: năm máy bay mất tích và sự ra đời của huyền thoại Tam giác Bermuda

Chiều 5/12/1945, năm máy bay ném ngư lôi TBM Avenger rời Fort Lauderdale trong một bài tập dẫn đường. Vài giờ sau, các đoạn vô tuyến cho thấy biên đội không xác định được vị trí. Cả 14 ngư ..
  • 21/08/2026
  • 99

Amelia Earhart mất tích: tín hiệu cuối và đại dương quanh đảo Howland

Sáng 2/7/1937, tín hiệu giọng nói của Amelia Earhart đến tàu tuần duyên Itasca ngày càng mạnh, cho thấy chiếc Lockheed Electra đã tới gần đảo Howland. Nhưng hai bên không thiết lập được li ..
  • 22/08/2026
  • 100

Đoàn thám hiểm Franklin: từ hai con tàu mất tích đến lời kể của người Inuit

Năm 1845, 129 người dưới quyền Sir John Franklin lên hai tàu Erebus và Terror để tìm Hành lang Tây Bắc. Sau vài tín hiệu nhìn thấy ở vịnh Baffin, đoàn biến mất khỏi liên lạc châu Âu. Gần 1 ..
  • 23/08/2026
  • 99

Mary Celeste: con tàu còn nguyên nhưng thủy thủ đoàn biến mất

Ngày 4/12/1872, thủy thủ tàu Dei Gratia nhìn thấy Mary Celeste đi bất thường gần quần đảo Azores. Khi lên tàu, họ không gặp thuyền trưởng Benjamin Briggs, gia đình ông hay bảy thủy thủ. Co ..
  • 24/08/2026
  • 101

Thuộc địa Roanoke mất tích: chữ CROATOAN thực sự tiết lộ điều gì?

Khi John White trở lại Roanoke năm 1590, ông không thấy 117 người định cư mà mình từng để lại. Khu nhà đã được tháo dỡ, hàng rào gỗ xuất hiện và chữ “CROATOAN” được khắc tại nơi dễ nhìn. Đ ..
  • 25/08/2026
  • 100

伏尼契手稿:一本600年来无人能读懂的书

在威尔弗里德·伏尼契将这本书推向古籍市场一个多世纪后,手稿中的文字系统仍未得到学术界的公认解读。Beinecke MS 408目前收藏于耶鲁大学的拜内克古籍善本图书馆。材料分析显示其羊皮纸可追溯至15世纪初;书中的插图通常分为植物、天文、沐浴、药材和类似配方的段落。专家分析伏尼契手稿材料和字符过程的示意图。可验证的事实1. 书页使用了一套具有重复规律和语言分布特征的字符系统 ..
  • 14/09/2026
  • 4,885

보이니치 필사본: 600년 동안 아무도 읽지 못한 책

윌프리드 보이니치가 고서 시장에 이 책을 내놓은 지 한 세기가 넘었지만, 필사본의 문자 체계는 여전히 전문가들이 인정하는 해독법이 나오지 않은 상태입니다.Beinecke MS 408은 현재 예일 대학교의 바이네케 도서관에 보관되어 있습니다. 재질 분석 결과 가죽은 15세기 초의 것으로 확인되었으며, 삽화는 대개 식물, 천문학, 목욕, ..
  • 14/09/2026
  • 5,123

The Voynich Manuscript: A 600-year-old book no one can read

More than a century after Wilfrid Voynich brought the book to the antiquarian book market, the writing system in the manuscript remains undeciphered by any method accepted by experts.Beine ..
  • 14/09/2026
  • 5,105