Brinicle: “ngón tay băng” mọc xuống đáy biển và đóng băng mọi thứ trên đường đi
Dưới lớp băng biển vùng cực, một ống băng đôi khi mọc thẳng xuống như nhũ đá đảo ngược. Bên trong nó là dòng nước muối cực lạnh và đậm đặc. Khi “ngón tay” chạm đáy, mạng băng có thể lan tr ..
- 07/09/2026
- 121
Những vòng tròn khổng lồ dưới lớp băng hồ Baikal đến từ đâu?
Mỗi mùa đông, hồ Baikal đóng băng như một tấm kính khổng lồ. Nhưng ảnh vệ tinh đôi khi phát hiện những vòng tối rộng hàng kilômet hiện lên giữa lớp băng trắng. Chúng quá lớn để nhận ra từ ..
- 09/09/2026
- 120
Sét hòn: quả cầu phát sáng có thật hay chỉ là ảo giác sau tia chớp?
Sau một tia chớp, nhân chứng đôi khi mô tả quả cầu sáng cỡ quả cam trôi qua không khí, tồn tại vài giây rồi tắt hoặc nổ. Có chuyện nó đi qua cửa sổ, xuất hiện trong khoang máy bay và để lạ ..
- 10/09/2026
- 133
Những hòn đá tự trượt ở Thung lũng Chết đã di chuyển ra sao?
Trên lòng hồ khô Racetrack Playa ở Death Valley, những tảng đá nằm cuối các đường rãnh dài như thể đã bò qua bùn khi không ai nhìn thấy. Có tảng nặng hàng trăm kilôgam, đường đi đổi hướng ..
- 12/09/2026
- 131
Ánh sáng Hessdalen: những quả cầu lạ vẫn xuất hiện trên thung lũng Na Uy
Trong thung lũng Hessdalen lạnh và thưa dân của Na Uy, người ta báo cáo những đốm sáng trắng, vàng hoặc đỏ có lúc đứng yên, có lúc di chuyển qua bầu trời. Làn sóng quan sát đầu thập niên 1 ..
- 13/09/2026
- 151
Tunguska 1908: thứ gì đã phát nổ trên bầu trời Siberia?
Sáng 30/6/1908, một luồng sáng xé qua bầu trời Siberia rồi phát nổ trên vùng taiga gần sông Podkamennaya Tunguska. Sóng xung kích quật ngã cây trên hơn 2.000 km², được máy địa chấn ghi nhậ ..
- 14/09/2026
- 141
Hàng đá Carnac: vì sao người Neolithic dựng hàng nghìn menhir?
Quanh Carnac ở Brittany, tây bắc Pháp, hàng nghìn phiến đá đứng tạo thành những dãy kéo dài qua nhiều khu như Ménec, Kermario và Kerlescan. Chúng được dựng trong thời đồ đá mới, phần lớn v ..
- 06/08/2026
- 113
Cánh đồng Chum ở Lào: hơn 2.100 chum đá dùng để làm gì?
Trên cao nguyên Xieng Khouang ở Lào, hàng nghìn chum đá lớn nằm thành cụm giữa đồi cỏ. UNESCO ghi nhận hơn 2.100 chum dạng ống thuộc một cảnh quan cự thạch thời đồ sắt. Chúng không phải đồ ..
- 07/08/2026
- 120
Hang Longyou: ai đào những căn phòng khổng lồ dưới lòng đất?
Năm 1992, việc bơm cạn một ao ở huyện Longyou, tỉnh Chiết Giang, làm lộ ra một khoang đá nhân tạo lớn. Những ao lân cận che giấu thêm nhiều căn phòng, mỗi nơi có trụ chống, cầu thang, vách ..
- 08/08/2026
- 116
Những quả cầu đá Diquís: kỹ thuật chế tác và công năng còn bỏ ngỏ
Ở vùng châu thổ Diquís phía nam Costa Rica, các cộng đồng tiền Colombo đã tạo hàng trăm quả cầu đá, từ cỡ nhỏ đến đường kính hơn hai mét. Chúng thường bị mô tả là “tròn hoàn hảo” và không ..
- 09/08/2026
- 115
“Pin Baghdad”: bằng chứng điện cổ đại hay một cách diễn giải hiện đại?
Một bình gốm nhỏ, ống đồng và thanh sắt từ vùng Khujut Rabu gần Baghdad thường được gọi là “pin cổ đại”. Khi dựng bản sao và đổ chất điện phân chua, tổ hợp có thể tạo một hiệu điện thế nhỏ ..
- 10/08/2026
- 115
Khối 12 mặt La Mã: hơn 100 hiện vật nhưng không một dòng hướng dẫn
Hơn một trăm vật bằng hợp kim đồng hình mười hai mặt đã được tìm thấy ở phần tây bắc đế quốc La Mã. Mỗi mặt ngũ giác có một lỗ, các đỉnh mang núm tròn, nhưng kích thước lỗ và toàn vật khôn ..
- 11/08/2026
- 116
Tượng moai đã “đi bộ” như thế nào trên đảo Rapa Nui?
Người Rapa Nui kể rằng moai “đi” từ nơi khai thác đến các bệ đá. Cách nói từng bị xem là truyền thuyết, nhưng thử nghiệm hiện đại cho thấy một tượng có hình dáng phù hợp có thể được lắc lu ..
- 12/08/2026
- 116
Stonehenge: người thời đồ đá vận chuyển và dựng những khối đá ra sao?
Stonehenge không được dựng trong một lần. Cảnh quan nghi lễ trên đồng Salisbury phát triển qua nhiều giai đoạn từ khoảng 3000 đến 1600 trước Công nguyên, với hào tròn, hố chôn cất, đá xanh ..
- 13/08/2026
- 111
Đường Nazca: ai tạo nên và chúng được dùng để làm gì?
Trên vùng đất khô giữa Nazca và Palpa ở Peru, con người cổ đại đã tạo hàng trăm hình động vật, thực vật, đường thẳng và hình thang khổng lồ. Chúng không được “phát hiện” lần đầu từ máy bay ..
- 14/08/2026
- 118
Cơ cấu Antikythera: chiếc máy tính thiên văn 2.000 năm tuổi hoạt động thế nào?
Một khối đồng ăn mòn được vớt từ xác tàu gần đảo Antikythera năm 1901 đã làm thay đổi cách nhìn về kỹ thuật Hy Lạp cổ đại. Bên trong là hàng chục bánh răng ăn khớp, các thang chia và chữ h ..
- 15/08/2026
- 114
MH370: dữ liệu vệ tinh, mảnh vỡ và cuộc tìm kiếm năm 2026
MH370 không biến mất khỏi mọi hệ thống trong một khoảnh khắc. Sau khi mất liên lạc kiểm soát không lưu ngày 8/3/2014, radar quân sự và các lần “bắt tay” tự động với vệ tinh cho thấy Boeing ..
- 16/08/2026
- 113
MV Joyita: con tàu không thể chìm và 25 người không bao giờ trở lại
Ngày 3/10/1955, MV Joyita rời Apia, Samoa tới Tokelau trong hành trình dự kiến hai ngày. Trên tàu có 25 người. Hơn một tháng sau, Joyita được phát hiện trôi phía bắc Fiji, nghiêng nặng như ..
- 18/08/2026
- 114
Đèo Dyatlov: tuyết lở dạng tấm giải thích được bao nhiêu?
Đêm 1 rạng 2/2/1959, chín người đi bộ đường dài rời lều trên sườn Kholat Syakhl trong giá rét. Lều bị cắt từ bên trong; thi thể được tìm thành nhiều nhóm từ rìa rừng tới khe tuyết. Khoa họ ..
- 19/08/2026
- 118
Flight 19: năm máy bay mất tích và sự ra đời của huyền thoại Tam giác Bermuda
Chiều 5/12/1945, năm máy bay ném ngư lôi TBM Avenger rời Fort Lauderdale trong một bài tập dẫn đường. Vài giờ sau, các đoạn vô tuyến cho thấy biên đội không xác định được vị trí. Cả 14 ngư ..
- 21/08/2026
- 110
Amelia Earhart mất tích: tín hiệu cuối và đại dương quanh đảo Howland
Sáng 2/7/1937, tín hiệu giọng nói của Amelia Earhart đến tàu tuần duyên Itasca ngày càng mạnh, cho thấy chiếc Lockheed Electra đã tới gần đảo Howland. Nhưng hai bên không thiết lập được li ..
- 22/08/2026
- 111