Mây Morning Glory: bức tường trắng dài hàng trăm kilômet lăn qua Australia
Vào một số bình minh cuối mùa khô ở miền bắc Australia, một bức tường mây dài hàng trăm kilômet lăn thấp qua bầu trời. Nó có thể đi thành một dải hoặc nhiều dải song song, báo trước bằng g ..
- 06/09/2026
- 112
Brinicle: “ngón tay băng” mọc xuống đáy biển và đóng băng mọi thứ trên đường đi
Dưới lớp băng biển vùng cực, một ống băng đôi khi mọc thẳng xuống như nhũ đá đảo ngược. Bên trong nó là dòng nước muối cực lạnh và đậm đặc. Khi “ngón tay” chạm đáy, mạng băng có thể lan tr ..
- 07/09/2026
- 121
Thác Máu ở Nam Cực: dòng nước đỏ chảy ra từ trái tim sông băng
Giữa màu trắng và xanh của sông băng Taylor, một dòng đỏ sẫm rỉ ra như vết thương không khép. Nhà địa chất Griffith Taylor ghi nhận Thác Máu năm 1911; ban đầu màu sắc từng được gán cho tảo ..
- 08/09/2026
- 114
Những vòng tròn khổng lồ dưới lớp băng hồ Baikal đến từ đâu?
Mỗi mùa đông, hồ Baikal đóng băng như một tấm kính khổng lồ. Nhưng ảnh vệ tinh đôi khi phát hiện những vòng tối rộng hàng kilômet hiện lên giữa lớp băng trắng. Chúng quá lớn để nhận ra từ ..
- 09/09/2026
- 120
Vòng tròn tiên ở Namibia: dấu chân thần linh, mối cát hay cuộc chiến giành nước?
Trên một dải dài của sa mạc Namib, hàng triệu khoảnh đất trống gần tròn nằm cách nhau đều đặn giữa thảm cỏ. Nhìn từ trên cao, chúng giống một mạng lưới được kẻ bằng compa. Truyền thuyết gọ ..
- 11/09/2026
- 132
Những hòn đá tự trượt ở Thung lũng Chết đã di chuyển ra sao?
Trên lòng hồ khô Racetrack Playa ở Death Valley, những tảng đá nằm cuối các đường rãnh dài như thể đã bò qua bùn khi không ai nhìn thấy. Có tảng nặng hàng trăm kilôgam, đường đi đổi hướng ..
- 12/09/2026
- 131
Ánh sáng Hessdalen: những quả cầu lạ vẫn xuất hiện trên thung lũng Na Uy
Trong thung lũng Hessdalen lạnh và thưa dân của Na Uy, người ta báo cáo những đốm sáng trắng, vàng hoặc đỏ có lúc đứng yên, có lúc di chuyển qua bầu trời. Làn sóng quan sát đầu thập niên 1 ..
- 13/09/2026
- 151
Tunguska 1908: thứ gì đã phát nổ trên bầu trời Siberia?
Sáng 30/6/1908, một luồng sáng xé qua bầu trời Siberia rồi phát nổ trên vùng taiga gần sông Podkamennaya Tunguska. Sóng xung kích quật ngã cây trên hơn 2.000 km², được máy địa chấn ghi nhậ ..
- 14/09/2026
- 141
Hàng đá Carnac: vì sao người Neolithic dựng hàng nghìn menhir?
Quanh Carnac ở Brittany, tây bắc Pháp, hàng nghìn phiến đá đứng tạo thành những dãy kéo dài qua nhiều khu như Ménec, Kermario và Kerlescan. Chúng được dựng trong thời đồ đá mới, phần lớn v ..
- 06/08/2026
- 113
Cánh đồng Chum ở Lào: hơn 2.100 chum đá dùng để làm gì?
Trên cao nguyên Xieng Khouang ở Lào, hàng nghìn chum đá lớn nằm thành cụm giữa đồi cỏ. UNESCO ghi nhận hơn 2.100 chum dạng ống thuộc một cảnh quan cự thạch thời đồ sắt. Chúng không phải đồ ..
- 07/08/2026
- 120
Hang Longyou: ai đào những căn phòng khổng lồ dưới lòng đất?
Năm 1992, việc bơm cạn một ao ở huyện Longyou, tỉnh Chiết Giang, làm lộ ra một khoang đá nhân tạo lớn. Những ao lân cận che giấu thêm nhiều căn phòng, mỗi nơi có trụ chống, cầu thang, vách ..
- 08/08/2026
- 116
Những quả cầu đá Diquís: kỹ thuật chế tác và công năng còn bỏ ngỏ
Ở vùng châu thổ Diquís phía nam Costa Rica, các cộng đồng tiền Colombo đã tạo hàng trăm quả cầu đá, từ cỡ nhỏ đến đường kính hơn hai mét. Chúng thường bị mô tả là “tròn hoàn hảo” và không ..
- 09/08/2026
- 115
“Pin Baghdad”: bằng chứng điện cổ đại hay một cách diễn giải hiện đại?
Một bình gốm nhỏ, ống đồng và thanh sắt từ vùng Khujut Rabu gần Baghdad thường được gọi là “pin cổ đại”. Khi dựng bản sao và đổ chất điện phân chua, tổ hợp có thể tạo một hiệu điện thế nhỏ ..
- 10/08/2026
- 115
Khối 12 mặt La Mã: hơn 100 hiện vật nhưng không một dòng hướng dẫn
Hơn một trăm vật bằng hợp kim đồng hình mười hai mặt đã được tìm thấy ở phần tây bắc đế quốc La Mã. Mỗi mặt ngũ giác có một lỗ, các đỉnh mang núm tròn, nhưng kích thước lỗ và toàn vật khôn ..
- 11/08/2026
- 116
Tượng moai đã “đi bộ” như thế nào trên đảo Rapa Nui?
Người Rapa Nui kể rằng moai “đi” từ nơi khai thác đến các bệ đá. Cách nói từng bị xem là truyền thuyết, nhưng thử nghiệm hiện đại cho thấy một tượng có hình dáng phù hợp có thể được lắc lu ..
- 12/08/2026
- 116
Stonehenge: người thời đồ đá vận chuyển và dựng những khối đá ra sao?
Stonehenge không được dựng trong một lần. Cảnh quan nghi lễ trên đồng Salisbury phát triển qua nhiều giai đoạn từ khoảng 3000 đến 1600 trước Công nguyên, với hào tròn, hố chôn cất, đá xanh ..
- 13/08/2026
- 111
Đường Nazca: ai tạo nên và chúng được dùng để làm gì?
Trên vùng đất khô giữa Nazca và Palpa ở Peru, con người cổ đại đã tạo hàng trăm hình động vật, thực vật, đường thẳng và hình thang khổng lồ. Chúng không được “phát hiện” lần đầu từ máy bay ..
- 14/08/2026
- 118
Cơ cấu Antikythera: chiếc máy tính thiên văn 2.000 năm tuổi hoạt động thế nào?
Một khối đồng ăn mòn được vớt từ xác tàu gần đảo Antikythera năm 1901 đã làm thay đổi cách nhìn về kỹ thuật Hy Lạp cổ đại. Bên trong là hàng chục bánh răng ăn khớp, các thang chia và chữ h ..
- 15/08/2026
- 114
MH370: dữ liệu vệ tinh, mảnh vỡ và cuộc tìm kiếm năm 2026
MH370 không biến mất khỏi mọi hệ thống trong một khoảnh khắc. Sau khi mất liên lạc kiểm soát không lưu ngày 8/3/2014, radar quân sự và các lần “bắt tay” tự động với vệ tinh cho thấy Boeing ..
- 16/08/2026
- 113
SS Waratah: 211 người mất tích ngoài khơi Nam Phi năm 1909
Tối 26/7/1909, SS Waratah rời Durban đi Cape Town với 211 hành khách và thủy thủ. Sáng hôm sau, tàu Clan MacIntyre trao đổi tín hiệu với Waratah gần cửa sông Mbashe. Đó là lần nhìn thấy đư ..
- 17/08/2026
- 115
Đèo Dyatlov: tuyết lở dạng tấm giải thích được bao nhiêu?
Đêm 1 rạng 2/2/1959, chín người đi bộ đường dài rời lều trên sườn Kholat Syakhl trong giá rét. Lều bị cắt từ bên trong; thi thể được tìm thành nhiều nhóm từ rìa rừng tới khe tuyết. Khoa họ ..
- 19/08/2026
- 118